Άγιος Γρηγόριος Παλαμάς
Ομιλία 37
Στην πάνσεπτη κοίμησι της πανυπέραγνης Δέσποινάς μας Θεοτόκου και αειπαρθένου Μαρίας
Συνέχεια από εδώ: https://agiatheodora.gr/agios-grigorios-palama-o-thanatos-tis-theotokou-einai-zoiforos-kai-i-mnimi-tou-einai-charmosyni-eorti-kai-pagkosmia-panigyris/
8 Τώρα, έχοντας και τον ουρανό κατάλληλο κατοικητήριο, ως ταιριαστό της βασίλειο, στον οποίο μετατέθηκε σήμερα από τη γη, εστάθηκε και στα δεξιά του παμβασιλέως με διάχρυσο ιματισμό ενδυμένη και στολισμένη, όπως λέγεται γι’ αυτήν από τον ψαλμωδό προφήτη. Ως ιματισμό δε διάχρυσο πρέπει να εννοήσης το διαυγές σώμα της, στολισμένο με τις παντοειδείς αρετές· διότι μόνο αυτή κατέχει τώρα μαζί με το θεοδόξαστο σώμα και με τον Υιό τον ουράνιο χώρο.
Δεν μπορούσε πραγματικά γη και τάφος και θάνατος να κρατή έως το τέλος το ζωαρχικό και θεοδόχο σώμα της και αγαπητό ενδιαίτημα ουρανού και του ουρανού των ουρανών.
Διότι, αν η μία ψυχή, που έλαβε ως ένοικο την χάρι του Θεού, ανέρχεται προς τον ουρανό όταν απολυθή από τα εδώ, όπως έχει γίνει φανερό διά πολλών επιχειρημάτων και πιστεύομε, πώς δεν θα αναλαμβανόταν από την γη προς τον ουρανό το σώμα που όχι μόνο έλαβε μέσα του τον ίδιο τον προαιώνιο και μονογενή Υιό του Θεού, την αέναη πηγή της χάριτος, αλλά κι’ εφάνηκε γεννητικό γι’ αυτόν;
Εκείνη που ήταν σε ηλικία μόλις τριών ετών και δεν είχε λάβει ακόμη ένοικο τον υπερουράνιο και δεν τον είχε καταστήσει σαρκοφόρο, εκείνη που κατοικούσε τα άγια των αγίων, αφού έγινε υπεροχική και πραγματικά υπερκόσμια διά τόσο μεγάλων και τόσο πολλών έργων και κατά το σώμα, θα εγινόταν γη υφιστάμενη διαφθορά;
Και πώς θα μπορούσε να θεωρηθή τούτο λογικό από εκείνους που εξετάζουν τα πράγματα λογικώς;
9 Γι’ αυτό ευλόγως το σώμα που εγέννησε συνδοξάζεται με το γέννημα διά θεοπρεπούς δόξης και, κατά το προφητικό άσμα, μαζί με τον προηγουμένως αναστάντα τριήμερον Χριστό συνανίσταται η κιβωτός του αγιάσματός του. Και αποδεικτικό για τους μαθητάς στοιχείο περί της αναστάσεώς της από τους νεκρούς γίνονται τα σινδόνια και τα εντάφια, που μόνα απέμειναν στον τάφο και που μόνα ευρέθηκαν σ’ αυτόν από εκείνους που προσήλθαν να την ζητήσουν, όπως συνέβηκε προηγουμένως με τον Υιό και δεσπότη.
Δεν εχρειάσθηκε όμως να μείνη και αυτή επίσης για λίγο επάνω στη γη, όπως ο Υιός της και Θεός· γι’ αυτό αναλήφθηκε αμέσως προς τον υπερουράνιο χώρο από τον τάφο, από όπου πάλι αστράπτει τις μαρμαρυγές και τις χάριτες μέχρι της γης λαμπρότατες και θειότατες, φωτίζοντας από εκεί όλο τον περίγειο χώρο και από όλους τους πιστούς προσκυνουμένη και θαυμαζομένη και υμνουμένη.
10 Σαν να θέλησε δηλαδή ο Θεός να στήσει εικόνα κάθε καλού και να δείξει την ιδική του εικόνα γύρω από αυτά καθαρώς και σε αγγέλους και σε ανθρώπους, τόσο ωραίαν πραγματικά κατεσκεύασε και αυτήν.
Συνάθροισε λοιπόν όλα εκείνα διά των οποίων εστόλισε τα πάντα με την σειρά, καθιστώντας την κοινόν κόσμο ορατών και αοράτων αγαθών, ή μάλλον αναδεικνύοντάς την κοινό κράμα όλων των ανθρωπίνων καλών και ανωτέρα καλλονή που διακοσμεί και τους διακόσμους, που άρχισε μεν από τη γη, έφθασε δε έως τον ουρανό και μάλιστα τον επέρασε κι’ αυτόν, με την ανάληψί της τώρα από τον τάφο στον ουρανό, συνήψε τα κάτω με τα άνω και περιέκλεισε το παν με τα γύρω της θαυμάσια, ώστε και το ότι είναι ηλαττωμένη πολύ λίγο από τους αγγέλους, καθώς έχει λεχθή στην αρχή, κι’ εννοώ το ότι εγεύθηκε τον θάνατο, αυξάνει την κατά πάντα υπεροχή της Θεομήτορος.
Γι’ αυτό δικαίως σήμερα τα πάντα συγκροτούν και συνεπιτελούν την πανήγυρι επ’ ευκαιρία του.
11 Έπρεπε λοιπόν αυτή που εχώρεσε εκείνον ο οποίος πληρώνει τα πάντα και είναι επάνω από τα πάντα, να φθάση κι’ αυτή τα πάντα και να υπερβή τα πάντα με τις αρετές της, με το μέγεθος της αξίας της.
Τώρα πραγματικά, όσα ήρκεσαν στους από όλους τους αιώνες αρίστους μοιράζοντάς τα μεταξύ τους να γίνουν άριστοι και όσα έχουν όλοι επί μέρους οι ευαρεστήσαντες τον Θεό, άγγελοι και άνθρωποι, συνδυάζοντάς τα όλα και τελειώνοντάς τα μόνη αυτή με περίσσεια υπεράνω περιγραφής, έχει και τούτο τώρα παραπάνω από όλους, το ότι αποθανατίσθηκε μετά θάνατο και μόνη αυτή διαιτάται με το σώμα στον ουρανό μαζί με τον Υιό και Θεό.
Έτσι υπερεκχύνει από εκεί και προς τους τιμώντας την πλουσιωτάτη χάρι, χαρίζοντας σ’ αυτούς την ικανότητα να ανυψώνωνται προς αυτήν που είναι δίσκος με τόσο μεγάλες χάριτες και δίδοντας επί πλέον από αγαθότητα τα ανώτερα και μη σταματώντας ποτέ αυτήν την ωφέλιμη σ’ εμάς εισφορά και πλουσία δωρεά.
Αποβλέποντας λοιπόν κανείς προς την τοιαύτη συνδρομή και χορηγία, θα ειπή ότι η Παρθένος πράττει την αρετή και στους ζώντας κατά την αρετή τούτο ό,τι πράττει ο ήλιος στο αισθητό φως και τους κάτω από αυτό ζώντας.
Εάν όμως φέρη το βλέμμα της διανοίας προς τον ήλιο που ανέτειλε εξαισίως από την παρθένο αυτή στους ανθρώπους, ο οποίος έχει και παραέχει εκ φύσεως όλα όσα έχουν προστεθή σ’ αυτήν κατά χάρι, τότε η Παρθένος θα φανή αμέσως ουρανός· διότι έχει τόσο ευγενεστέρα από τους κάτω και υπεράνω του ουρανού θείως χαριτωμένους καλοτυχία με όλα τα αγαθά, όσο ο μεν ουρανός είναι μεγαλύτερος από τον ήλιο, ο δε ήλιος είναι λαμπρότερος του ουρανού.
Συνεχίζεται
Από τον τόμο «Γρηγορίου Παλαμά, έργα 10» των Πατερικών Εκδόσεων «Γρηγόριος ο Παλαμάς». Εισαγωγή, κείμενο, μετάφραση, σχόλια, Παναγιώτης Κ. Χρήστου.