Είναι γνωστόν πως η Θεσσαλονίκη ονομάζεται πόλη των αγίων. Θα μπορούσε, όμως, κάποιος να την ονομάσει και αγία πόλη; Αγία Θεσσαλονίκη; Και έτσι να δηλώνεται και να περιέχεται στην ονομασία αυτή το σύνολο όλων των αγίων της; Της μαρτυρικής, ομολογιακής και οσιακής ζωής που έζησαν κάτοικοί της ή ακόμη λοιποί άγιοι που συνδέθηκαν ποικιλοτρόπως μαζί της;
Προφανώς!
Και να, όμως, που υπάρχει και μια αγία με το όνομα αυτό που έμμεσα, πλην σαφώς, μοιάζει να εκπροσωπεί τον όλο συλλογικό άγιο χαρακτήρα της πόλης που προδιαγράφουν οι άγιοι της.
Η μάρτυρας, λοιπόν, Αγία Θεσσαλονίκη μας «βγάζει» από το δίλημμα.
Η ίδια, μάρτυρας των πρώτων χριστιανικών αιώνων, «ανέλαβε» να δηλώνει εσαεί την «συσσωρευμένη» αγιότητα της πόλης και από πολύ νωρίς να προδιαγράφει και την χριστιανική αγία εξέλιξη της αγίας πόλης Θεσσαλονίκης.
Να προφητεύει, δηλαδή, διά του ονόματός της πως τα χώματα και ο αέρας της πόλης θα εξαγιαστούν! Και αυτό, βεβαίως, άρχισε να γίνεται πριν από το μαρτύριο της αγίας.
Αρχικά με τα βήματα και το κήρυγμα του Αποστόλου Παύλου στην Μακεδονία και την Θεσσαλονίκη και στην συνέχεια με τα αίματα των μαρτύρων της και ιδιαίτερα του φιλόπολη προστάτη, πολιούχου της Αγίου Δημητρίου του Μυροβλύτη και όλων των άλλων αγίων της.
Έτσι, και μόνον στο άκουσμα του ονόματος της αγίας μάρτυρος Θεσσαλονίκης μοιάζει να φανερώνεται ο εσωτερικός και διαχρονικός χαρακτήρας της πόλης, κάτι που αποτελεί ιδιότυπη προσωποποίηση των ευλογημένων σώψυχων της. Μήπως ουσιαστικά και της ευρύτερης πνευματικής της υπόστασής της;
Και να και τα ιερά μύρα του πολιούχου της και της Αγίας Θεοδώρας τα οποία ευωδίασαν ολόκληρη την οικουμένη ως ιερό απόκτημα των προσκυνητών τους; Και αυτό είναι κάτι που ούτε μπορεί να κρυφτεί ούτε και να αποσιωπηθεί, αφού αποδεικνύεται τόσο από την μελέτη της ιστορίας όσο και από αρχαιολογικά ευρήματα!
Την αγιότητα ως υπόβαθρο, αλλά και βάθρο της πόλης την φανερώνει το άκουσμα του ονόματος της Αγίας Μάρτυρος Θεσσαλονίκης και το κάνει πασιφανές σε όλους.
Ιδιαίτερα κάθε 7 Νοεμβρίου κατά την οποία τιμούμε το μαρτύριό της!
Ας επικαλούμαστε, λοιπόν, αυτήν την όχι και τόσο γνωστή αγία της πόλης η οποία την κοινοποιεί και την αποκαλύπτει παντού, κάθε φορά που μελετά κάποιος το μαρτύριό της. Και συγχρόνως, μάλιστα, επανέρχονται στην μνήμη μας και οι λοιποί άγιοι της πόλης, καθώς και οι ποικίλου χαρακτήρα πνευματικές εργασίες που ανέπτυξαν οι Άγιοί της με τις οποίες χαριτώθηκαν, εξαγιάστηκαν και εξαγιάσαν την πόλη και τον ευρύτερο κόσμο της.
Η Αγία Θεσσαλονίκη και η Αγία Θεσσαλονίκη!
Από το «Αγιολόγιον της Θεσσαλονίκης» τόμος α’, του Κέντρου Αγιολογικών Μελετών της Ιεράς Μητρόπολης Θεσσαλονίκης, έκδοση της Ιεράς Μονής Αγίας Θεοδώρας, μπορείτε να διαβάσετε πιο κάτω το σχετικό απόσπασμα για την μάρτυρα Αγία Θεσσαλονίκη την οποία γιορτάζουμε στις 7 Νοεμβρίου. Το κείμενο έγραψε ο καθηγητής Απόστολος Κραλίδης.
Μαζί με την αγία γιορτάζουν και οι Μάρτυρες Αύκτος και Ταυρίων οι οποίοι «κατήγγειλαν δημόσια την ωμότητα και τη βαρβαρότητα του δημίου της» και έτσι μετά την βάναυση κακοποίησή τους και την επανειλημμένη θαυματουργική διάσωσή τους αποκεφαλίστηκαν.
Θεσσαλονίκη, Αύκτος και Ταυρίων, μάρτυρες
«Η Θεσσαλονίκη ήταν κόρη του ειδωλολάτρη ιερέα Κλέοντος στην Αμφίπολη της Μακεδονίας, που υπαγόταν εκκλησιαστικά στη μητρόπολη Θεσσαλονίκης. Ωστόσο η ίδια ασπάσθηκε τη χριστιανική διδασκαλία και πίστη και έθεσε τον εαυτό της στην υπηρεσία της Εκκλησίας. Αφού βαπτίσθηκε, επιδόθηκε στο έργο της κατηχήσεως. Έμπαινε με κάθε άνεση σε σπίτια άλλων ευκατάστατων οικογενειών λόγω του αξιώματος του πατέρα της, και κατηχούσε νεαρές κοπέλες.
Κάποια στιγμή ο πατέρας της πληροφορήθηκε την κατηχητική δράση της κόρης του, αλλά θεώρησε ότι πρόκειται για απλή παρεξήγηση, ή και συκοφαντία. Θεωρούσε μέγιστο κακό να ασπασθεί η κόρη του, μία κόρη ειδωλολάτρη ιερέα, το Χριστιανισμό, γι’ αυτό και γεμάτος αγωνία θέλησε να εξιχνιάσει τις κατηγορίες εναντίον της που έφθαναν στ’ αυτιά του.
Άρχισε να παρακολουθεί τις κινήσεις της κόρης του, η οποία, εκτός των άλλων, επί αρκετούς μήνες είχε πάψει να λαμβάνει μέρος στις ειδωλολατρικές πανηγύρεις.
Πραγματικά, ο Κλέων διεπίστωσε ο ίδιος, ότι η κόρη του πήγαινε συχνά στο σπίτι ενός χριστιανού ιερέως.
Όταν η Θεσσαλονίκη επέστρεψε στο σπίτι της, δεν δίστασε να ομολογήσει ανοικτά στον πατέρα της ότι είχε ασπασθεί τη χριστιανική πίστη και προσπάθησε στη συνέχεια με γλυκούς και καταπραϋντικούς λόγους να μαλακώσει την οργή του. Εκείνος όμως, ως ειδωλολάτρης ιερέας, όχι μόνον δεν ηρέμησε, αλλά θέλησε να την μεταπείσει με κάθε τρόπο.
Βλέποντας ότι είναι αδύνατον να μεταπεισθεί η Θεσσαλονίκη και από φόβο μήπως μαθευτεί το γεγονός και παρερμηνευθεί από τους κατοίκους της πόλεως, ότι τάχα και αυτός ήταν χριστιανός, δεν άντεξε στη σκέψη και κατά τη διάρκεια της νύκτας πήγε στο δικαστή και κατήγγειλε την κόρη του.
Η Θεσσαλονίκη συνελήφθη αμέσως. Όλοι οι ειδωλολάτρες της Αμφίπολης στράφηκαν εναντίον της και γεμάτοι από οργή, άρχισαν να τη λοιδορούν και να την υβρίζουν. Ο δικαστής για να την κλονίσει την απείλησε ότι θα την βασανίσει ανηλεώς· και πράγματι, αφού την γύμνωσαν, την μαστίγωσαν με δέρματα τέσσερις άνδρες, μέχρι που άνοιξαν τα πλευρά της μάρτυρος. Στη συνέχεια της αφαίρεσαν όλη την περιουσία της και την εξόρισαν. Στο χώρο της εξορίας, η μάρτυς Θεσσαλονίκη, εξουθενωμένη από τις ταλαιπωρίες, παρέδωσε το πνεύμα της».
Κείμενο: Στέλιος Κούκος